Daşın yerləşdirilməsi: naxış seçimi və plitələrin markalanması

Daşın yerləşdirmə sxemi — üzlüyün hər plitəsinin öz yerini, ölçüsünü və nömrəsini aldığı, qonşu plitələrin naxışının isə bir-biri ilə uzlaşdırıldığı çertyojdur. Bircinsli qranit üçün yerləşdirmə əsasən həndəsə və minimal tullantı vəzifələrini həll edir, mərmər, oniks, travertin və aydın naxışlı digər süxurlar üçün isə həm də gözəllik vəzifəsini: damarlar qırılmamalı, davam etməli, çalarlar divarı ləkələməməli, rəvan keçməlidir.

Yaxşı yerləşdirmə sxeminin əsas meyarı — onun kataloq fotosuna görə deyil, konkret partiyanın real slebləri üzrə hazırlanmasıdır. Yalnız belə olduqda obyektdə vizuallaşdırmada təsdiqlənənin alınacağına zəmanət vermək olar.

Yerləşdirmə sxemi memarlara və dizaynerlərə, təbii daşdan fasad, holl, pilləkən və sanitar qovşaq üzlüyünün sifarişçilərinə lazımdır. TECHNOFORMA yerləşdirmə sxemini daş üzrə xidmətlərin tərkibində — ölçmələr, 3D vizuallaşdırma, quraşdırma və müəllif nəzarəti ilə birlikdə yerinə yetirir. Süxurlar üzrə ümumi icmal — Fasad və interyer üçün təbii daş bölməsində.

Yerləşdirmə sxemi olmadan daş «yerində» kəsilir — və hər plitə lotereyaya çevrilir. Yerləşdirmə sxemi eyni anda bir neçə vəzifəni həll edir:

• Estetika. Mərmər və oniksin yerləşdirilməsi fasiləsiz naxış qurmağa imkan verir: güzgü («kitab») açılışları, bir neçə plitədən keçən damarlar, divarın hündürlüyü boyu tonun rəvan qradiyenti.

• Həndəsə. Tikişlər pəncərə, qapı, sütun oxlarına, künclərə və mərtəbə nişanlarına bağlanır. Açırımlarda dar kəsiklər və künclərdə «quyruqlar» olmur.

• Həcmin hesablanması. Yerləşdirmə sxeminə görə sleblərin, kəsimin və tullantının dəqiq miqdarı, deməli, alışın büdcəsi və müddətləri hesablanır.

• İstehsal. Hər plitə ölçü, kənar emalı növü, bərkidici üçün yivlər alır — sex şifahi göstərişlərə görə deyil, spesifikasiyaya görə kəsir.

• Quraşdırma. Montajçılar nömrələnmiş plitələri meşə-taxtada seçim etmədən sxemə görə qoyur.

Asma sistemdəki fasad üçün yerləşdirmə sxemi həm də alt sistemin istiqamətləndiricilərinin addımını və klyammerlərin vəziyyətini müəyyən edir — ona görə o, KMD layihəsindən əvvəl hazırlanır.

Təbii daş bloklarla tədarük olunur, onlardan sleblər — 20–30 mm və daha qalın iri plitələr kəsilir. Bir blokun slebləri ardıcıl gedir və yaxın, «axan» naxışa malikdir; müxtəlif blokların slebləri, hətta eyni ticarət markası olsa belə, nəzərəçarpacaq dərəcədə fərqlənə bilər.

İş qaydası:

1. Blokların seçilməsi. İri obyekt üçün daşı karxananın bir horizontundan minimal sayda blokdan götürməyə çalışırlar.

2. Sleblərin kəsim ardıcıllığına görə nömrələnməsi. Blok nömrəsi və sleb nömrəsi zavoddan anbara qədər bütün yol boyu saxlanılır.

3. Fotoqeydiyyat. Hər sleb bərabər işıqlandırmada fotoşəkilə çəkilir. Foto — rəqəmsal yerləşdirmə sxeminin əsasıdır.

4. Ton və naxışa görə çeşidləmə. Sleblər qruplaşdırılır: açıq, tünd, iri damarlı, sakit. Müxtəlif zonalara müxtəlif qruplar təyin olunur — məsələn, ən ifadəliləri giriş qrupuna, sakitləri — adi müstəvilərə.

5. Brakovka. Çatlı, kavernalı, ləkəli sleblər kiçik elementlərə və ya tullantıya gedir.

Bircinsli qranitlər və əhəngdaşları üçün çeşidləmə daha sadədir, lakin yenə də lazımdır: böyük divarda partiyalar arasında tondakı kiçik fərq gözə çarpır.

Markalanma yerləşdirmə çertyojunu və fiziki plitəni əlaqələndirir. Onsuz ən ideal sxem də tikinti meydançasında dağılır.

• Plitənin kodu adətən fasadı və ya otağı, oxu və ya zonanı, cərgəni və sıra nömrəsini əhatə edir — məsələn, «Ф1-А-03-12». Kodlar sistemi layihədə təsbit olunur.

• Markalanma yeri — arxa tərəf və ya tin, silinməyən markerlə və ya rütubətə davamlı etiketlə. Ön tərəf markalanmır.

• İstiqamət — naxışın istiqaməti varsa və ya plitədə bir tərəfdən bərkidici yivləri varsa, «yuxarı» oxu.

• Qablaşdırma ilə əlaqə — yeşikdə və ya paketdə içindəki plitələrin siyahısı və nəzərdə tutulduğu quraşdırma sahəsi göstərilir.

• Cədvəl — ölçüləri, emalı, mənbə sleb nömrəsi və statusu (kəsilib, yüklənib, quraşdırılıb) ilə bütün plitələrin cədvəli.

Yaxşı markalanma əvəzləyicini tez sifariş etməyə imkan verir: plitə quraşdırmada sınıbsa, koda görə naxışın uyğun gəlməsi üçün onu hansı slebdən kəsmək lazım olduğu görünür.

Yerləşdirmə çertyoju — üzlənən səthin plitə şəbəkəsi çəkilmiş miqyaslı açılışıdır. Komplektə adətən daxildir:

Çertyoj üçün ilkin məlumatlar — memarlıq layihəsi və yerində ölçmələrdir. TECHNOFORMA ölçmələri öz ölçüçüləri ilə aparır: divarların və açırımların faktiki ölçüləri çox vaxt layihədəkindən fərqlənir və ölçmələrsiz «layihəyə görə» yerləşdirmə obyektdə kəsiklərə gətirib çıxarır. Əyrixətli və mürəkkəb fasadlar üçün yerləşdirmə sxemi 3D modeldə yoxlanılır.

Quraşdırmada yerləşdirmə sxemi hərəkətlər ardıcıllığına çevrilir:

1. plitələr obyektə sahələr üzrə — qoyulacaqları ardıcıllıqla daxil olur;

2. qaldırmazdan əvvəl plitə koda görə cədvəllə tutuşdurulur və qırıqlara görə yoxlanılır;

3. quraşdırma baza xəttindən — sokoldan və ya ilk üfüqi nişandan — ciddi olaraq sxemə görə aparılır;

4. tikişlərin eni layihəyə görə saxlanılır, kənarlaşmalar künclərə doğru toplanmır;

5. quraşdırılmış plitələr cədvəldə qeyd olunur, sınanlar koda görə eyni slebdən və ya naxışa görə ən yaxın slebdən sifariş edilir.

Bu mərhələdə müəllif nəzarəti naxışın təsdiqlənmiş yerləşdirmə sxeminə uyğunluğuna nəzarət edir — xüsusilə kitab açılışları zonalarında və giriş qruplarında.

Yerləşdirmə sxemi ilə nəticə arasında uyğunsuzluqların tez-tez rast gəlinən səbəbləri: boşaltmada plitələr qarışdırılıb, yeşiklər sahələrin ardıcıllığı ilə açılmayıb, sınmış plitə ehtiyatdan ilk rast gələnlə əvəz olunub, divarın şaquli xətdən kənarlaşmaları tikişlərin eni hesabına götürülüb. Bu səhvlərin hər biri intizamla aradan qaldırılır: sahələr üzrə saxlama, qaldırmazdan əvvəl kodun tutuşdurulması, növbənin sonunda quraşdırılmış sahələrin fotoqeydiyyatı. Böyük fasadlarda sahələr üzrə foto-hesabat sonra icra sənədləri kimi də xidmət edir.

Təbii daşlı TECHNOFORMA obyekti nümunəsi — Kislovodskdakı «Dinastiya» klub evi: 6 000 m² şüşə liflə armaturlanmış beton (GFRC) və 700 m² keramoqranitlə birlikdə 700 m² qranit, layihələndirmə və quraşdırma şirkət tərəfindən yerinə yetirilib. Bu obyekt üzrə yerləşdirmə sxeminin təfərrüatları saytda dərc edilmir, ona görə biz yalnız işlərin ümumi tərkibini təsvir edirik: layihələndirmə, yerləşdirmə sxemi, ölçmələr, quraşdırma və müəllif nəzarəti şirkətin daş üzrə xidmətlərinə daxildir.

Digər obyektlər — TECHNOFORMA layihələri bölməsində. Yerləşdirmə sxeminin nəticəsini alışdan əvvəl necə görmək barədə Alışdan əvvəl daş fasadın 3D vizuallaşdırılması məqaləsində danışırıq.